Қон плазмасидаги аммиак (аммоний, плазма)

Аммиак йўғон ва ингичка ичакда ичак микрофлораси таъсирида аминокислоталарнинг катаболизми натижасида ҳосил бўлади, у ердан карбамид ҳосил бўлиш цикли орқали карбамидга айланиш учун қон орқали жигарга ўтказилади. Карбамид сувда ерийдиган бирикма бўлиб, буйраклар орқали чиқарилади. Агар жигар ферментатив нуқсон ёки гепатоцеллуляр шикастланиш натижасида ушбу токсик бирикмани метаболизация қила олмаса, аммиак даражаси кўтарилади. Аммоний даражасининг кўтарилиши оғир жигар етишмовчилиги, Рее синдроми, вирусли гепатит ёки жигар сиррозида кузатилади. Гипераммонемия карбамид циклининг генетик нуқсонларида ва бошқа ирсий касалликларда кузатилади, шунинг учун болаларда қон плазмасидаги аммиак даражасининг ошиши кузатилиши мумкин. Қондаги аммиак даражасининг ошиши бир қатор дори-дармонларни қабул қилиш билан боғлиқ бўлиши мумкин, масалан, валпроик кислота. Бу таъсир кўпинча яширин карбамид цикли нуқсонлари бўлган беморларда кузатилади. Уреаза ишлаб чиқарувчи микроорганизмлар келтириб чиқарадиган бир қатор бактериал сийдик йўли инфекцияларида аммиак миқдори қонда кўпайиши мумкин. Аммиак кучли нейротоксин бўлиб, унинг юқори қон даражаси неврологик белгилар ва симптомларни келтириб чиқариши мумкин, улар асосий патологияга қараб ўткир ёки сурункали бўлиши мумкин. Гипераммонемия ерта босқичда тан олиниши керак ва мия шиши ва мия чурраси каби ҳаёт учун хавфли асоратларни ривожланишига йўл қўймаслик учун терапияни дарҳол буюриш керак. Даволаш стратегиялари етиологияга қараб фарқ қилади. Қон плазмасидаги аммиак миқдори қандай мақсадда аниқланади Синов жигар комаси, туғма метаболик касалликлар ташхисида, прогрессив жигар касалликлари бўлган беморларнинг аҳволини баҳолашда ва бир қатор дорилар билан терапияни назорат қилишда қўлланилади.

Тадқиқотга тайёргарлик қоидалари Қон йиғиш ерталаб оч қоринга, 8-14 соатлик тунги рўза тутишдан кейин (сиз сув ичишингиз мумкин) амалга оширилади, кундузи енгил овқатдан кейин 4 соат ўтгач жоиздир. Кўрсаткич динамикасини кузатишда куннинг бир вақтида текшириш учун қон топшириш тавсия етилади.

Қайси ҳолларда "қон плазмасидаги аммиак" таҳлили ўтказилади: гипераммонемияга шубҳа қилинган; карбамид сиклидаги ферментатив нуқсон диагностикаси; жигар касалликлари: ўткир ва сурункали жигар етишмовчилиги, portal гипертензия, жигар сиррози; жигар енсефалопатияси; гематологик касалликлар: кўп миелома ва ўткир лейкемия; Proteus мирабилис, Escherichia cоли ва Клебсиелла спп каби уреаз ишлаб чиқарувчи микроорганизмлар келтириб чиқарадиган инфекциялар.; валпроик кислота, карбамазепин, салицилатлар ва сулфадиазинни қабул қилиш ҳолатини кузатиш.

Тадқиқот натижаларининг талқини даволовчи шифокор учун маълумотларни ўз ичига олади ва ташхис емас. Ушбу бўлимдаги маълумотлар ўз-ўзини ташхислаш ва ўз-ўзини даволаш учун ишлатилиши мумкин емас. Тўғри ташхисни шифокор ушбу текширув натижалари ва бошқа манбалардан керакли маълумотлардан фойдаланган ҳолда қўяди: анамнез, бошқа текширувлар натижалари ва бошқалар. Ўлчов бирликлари: ммол/л. Малумот қийматлари Пол Yoshi Аммиак, ммол/ л Иккаласи ҳам 0-10 кун 100-200 10 кун - 2 йил 40-80 2 йилдан ортиқ < 72 "Қон плазмасидаги аммиак"тадқиқот натижаларини талқин қилиш Тадқиқот натижалари ҳар доим беморнинг анамнези ва бошқа барча клиник тадқиқотлар натижалари билан биргаликда кўриб чиқилиши керак. Плазмадаги аммиак концентрацияси жигар енсефалопатияси даражаси билан боғлиқ емас. Аммиакнинг ортиб бораётган консентрациясини диетада protein истеъмолининг кўпайиши билан ҳам аниқлаш мумкин. Бир ҳафтагача бўлган янги туғилган чақалоқларда плазмадаги аммиак концентрацияси катталарга нисбатан ортади.